یک نوع رس بسیار ریزدانه، پلاستیک و نسبتاً سفیدسوز است که عمدتاً از کانیهای رسی مثل: کائولینیت مقداری ایلیت گاهی مونتموریلونیت بههمراه ناخالصیهایی مثل کوارتز و مواد آلی تشکیل شده است.
نقش بالکلی در بدنه سرامیک
بالکلی را معمولاً بهعنوان مادهی اصلی سفیدسوز استفاده نمیکنند، بلکه بیشتر برای اصلاح خواص بدنه به فرمول اضافه میشود.
مهمترین خواص:
افزایش پلاستیسیته شکلدهی را راحتتر میکند. برای پرس، اکستروژن و ریختهگری مفید است. افزایش استحکام خام قطعه قبل از پخت کمتر میشکند. در حملونقل خط تولید کمک میکند. بهبود دوغاب در بعضی فرمولها رفتار رئولوژیکی دوغاب را بهتر میکند. کمک به چسبندگی دانهها در ترکیب با فلدسپات، کائولن و سیلیس، انسجام بدنه را بالا میبرد.
مزایا پلاستیسیته بالا استحکام خشک خوب دانهبندی خیلی ریز مناسب برای بدنههای چینی، کاشی، بهداشتی و پرسلان معایب چون بالکلی خیلی «فعال» است، اگر زیاد مصرف شود ممکن است: انقباض خشک را بالا ببرد خطر تابیدگی و ترک خشک را بیشتر کند بهعلت ناخالصیهای آهن و تیتان، سفیدی پخت را کم کند مواد آلی آن در پخت روی رنگ و رفتار بدنه اثر بگذارد
تفاوت بالکلی با کائولن
کائولن: پلاستیسیته کمتر سفیدی بیشتر استحکام خام کمتر دیرگدازتر و خالصتر
بالکلی: پلاستیسیته بیشتر استحکام خام بیشتر معمولاً ناخالصتر انقباض بیشتر
به همین دلیل این دو را معمولاً با هم استفاده میکنند: کائولن برای سفیدی و پایداری بالکلی برای کارپذیری و استحکام خام موارد مصرف در صنعت سرامیک کاشی دیوار و کف پرسلانی چینی مظروف سرامیک بهداشتی نسوزهای خاص در بعضی فرمولها انگوب و بعضی لعابها در صورت نیاز به تعلیق و چسبندگی درصد مصرف تقریبی بسته به نوع محصول فرق میکند، ولی بهصورت تقریبی: در بدنهها: حدود 5 تا 25 درصد در بدنههای خیلی سفید: کمتر و کنترلشده در بهداشتی و ریختهگری: بسته به رفتار دوغاب ممکن است دقیقتر تنظیم شود ویژگیهایی که هنگام خرید/کنترل باید بررسی شوند
برای انتخاب بالکلی مناسب معمولاً اینها مهماند: پلاستیسیته استحکام خشک رنگ پس از پخت / سفیدی مقدار Fe2O3 و TiO2 افت حرارتی (LOI) دانهبندی انقباض خشک و پخت ویسکوزیته و رئولوژی دوغاب میزان مواد آلی آنالیز معمول مورد انتظار در برگه آنالیز بالکلی معمولاً این اکسیدها دیده میشوند: SiO2 Al2O3 Fe2O3 TiO2 CaO MgO K2O Na2O LOI هرچه آهن و تیتان کمتر باشد، معمولاً برای بدنههای سفید بهتر است.
جمعبندی بالکلی یک رس پلاستیک و ریزدانه است که در سرامیک بیشتر برای: افزایش شکلپذیری افزایش استحکام خام بهبود فرآیند تولید استفاده میشود، اما باید مقدارش کنترل شود چون میتواند باعث: انقباض بیشتر کاهش سفیدی ترک و تاب شود.
